Wydawnictwa zwarte

Zofia Maciakowska
Kształtowanie przestrzeni miejskiej Głównego Miasta w Gdańsku do początku XV wieku, Muzeum Archeologiczne w Gdańsku, Gdańsk 2011 (Fontes commentationesque ad res gestas Gedani et Pomeraniae, t. 3), s. 160, il.
ISBN 978–83–85824–51–0

Wszechstronna analiza źródeł z XIV w. (zwłaszcza najstarszych ksiąg gruntowych) pozwoliła na odtworzenie procesu kształtowania się obszaru Głównego Miasta Gdańska w pierwszych dziesięcioleciach jego istnienia. Na podstawie źródeł aktowych i archeologicznych Autorka stwierdziła brak dowodów na usytuowanie na tym obszarze zniszczonego w 1308 r. miasta na prawie lubeckim. W pracy wykazano, że obszar Głównego Miasta zagospodarowano etapowo. Największym problemem stała się melioracja i podniesienie terenów znajdujących się nad brzegiem Motławy. Na przełomie lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XIV w. dokonano przekształceń  ciągu ulicznego Długi Targ / ul. Długa. Zmianom podlegała również struktura wewnętrzna kwartałów. Autorka odtworzyła pierwotne usytuowanie działek należących do przedstawicieli poszczególnych rzemiosł, a także ich przemieszczenia. Ważnym osiągnięciem badawczym jest szczegółowa charakterystyka elementów infrastruktury miejskiej związanej z użytkowaniem parceli (utrzymanie ulic, sieć kanalizacyjna i wodociągowa).

Edmund Kizik (red.)
Prusy Królewskie. Społeczeństwo, kultura, gospodarka 1454–1772, Muzeum Narodowe w Gdańsku, Gdańsk 2012, s. 602, il., tab., wykr.
ISBN 978–83–63185–16–9

Edmund Kizik, Uwagi wstępne. Prusy Królewskie: środowisko geograficzne, administracja, demografia, s. 12–33; Jacek Wijaczka, Prusy Królewskie. Dzieje polityczne do 1660 r., s. 34–70; Jerzy Dygdała, Dzieje polityczne Prus Królewskich do rozbiorów Rzeczypospolitej (1772–1793), s. 72–94; Edmund Kizik, Prawo w Prusach Królewskich, s. 96–129; Jacek Wijaczka, Gospodarka Prus Królewskich, s. 131–202; Sławomir Kościelak, Dzieje wyznaniowe Prus Królewskich w XVI–XVIII w., s. 204–263; Edmund Kizik, Oświata, literatura, nauka i kolekcjonerstwo w Prusach Królewskich, s. 265–307; Jacek Tylicki, Sztuka Prus Królewskich. Malarstwo i rysunek, s. 309–370; Jacek Kriegseisen, Rzemiosło artystyczne w Prusach Królewskich, s. 372–395; Ewa Barylewska-Szymańska, Zofia Maciakowska, Urbanistyka i architektura miast Prus Królewskich, s. 398–430; Grzegorz Bukal, Fortyfikacje na obszarze Prus Królewskich i Warmii (1454–1772), s. 432–464; Edmund Kizik, Życie codzienne w miastach i na wsi Prus Królewskich (wybrane problemy), s. 466–510.

Grzegorz Berendt, Edmund Kizik (red.)
Szkice z życia codziennego w Gdańsku w latach 1945–1989, Instytut Pamięci Narodowej – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Oddział w Gdańsku, Instytut Historii PAN, Gdańsk 2012 (Publikacje Gdańskiego Oddziału IPN, t. 27), s. 200, tab., wykr., il., schemat.
ISBN 978–83–7629–399–8

Grzegorz Berendt, Edmund Kizik, Od redaktorów tomu, s. 7–10; Sylwia Bykowska, Polska ludność rodzima województwa gdańskiego na łamach „Dziennika Bałtyckiego” w latach 1945–1947, s. 11–30; Edmund Kizik, Obraz powojennego Gdańska w relacjach obcokrajowców. Rekonesans badawczy, s. 31–44; Marta Szagżdowicz, Obchody Narodowego Święta Odrodzenia Polski w Trójmieście w latach 1945–1956. Szkic zagadnienia, s. 45–67; Piotr Perkowski, Obyczajowość w gdańskich zakładach pracy w świetle donosów z lat 1950–1970, s. 68–81; Monika Gutowska, „Z tow. Gomułką i z Bogiem dojdziemy do celu”. Powrót nauczania religii do szkół w województwie gdańskim w wyniku „odwilży” 1956 roku, s. 82–94; Daniel Gucewicz, Na przekór władzy. Zewnętrzne przejawy życia religijnego w województwie gdańskim w dobie Wielkiej Nowenny i Milenium Chrztu Polski (1957–1966), s. 95–114; Grzegorz Berendt, Gdańska oktawa Jana Ptasińskiego. Z życia sekretarza gdańskiego Komitetu Wojewódzkiego PZPR, s. 115–132; Maria Kuczkowska, Sopockie pensjonaty i hotele w latach 1968–1972. Z dziejów wypoczynku nad morzem, s. 133–143; Karol Nawrocki, Ostatnia deska ratunku. Skargi i zażalenia kierowane do Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Gdańsku w latach 1976–1980, s. 144–153; Piotr  Perkowski, Codzienność trójmiejskich hipisów w latach siedemdziesiątych XX wieku w działaniach aparatu bezpieczeństwa, s. 154–169; Piotr Brzeziński, Gdańska PZPR na początku lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku w świetle danych statystycznych i w ocenie własnej, s. 170–189; Edmund Kizik, Projekt kolejnych tomów Historii Gdańska. Dylematy badawcze, s. 193–199.

Christofer Hermann, Edmund Kizik (bearb. / oprac.)
Chronik der Marienkirche in Danzig. Das »Historische Kirchen Register« von Eberhard Bötticher (1616). Transkription und Auswertung / Kronika kościoła Mariackiego w Gdańsku. »Historisches Kirchen Register« Eberharda Böttichera (1616). Transkrypcja i analiza, Böhlau Verlag, Köln–Weimar–Wien 2013 (Veröffentlichungen aus den Archiven  Preussischer Kulturbesitz, Bd. 67), s. 775, il.
ISBN 978–3–412–20868–4

Przedmiotem edycji jest „Historisches Kirchen Register” – kronika kościoła Najświętszej Marii Panny w Gdańsku spisana w 1616 r. przez ówczesnego pierwszego witryka Eberharda Böttichera. Na podstawie dostępnych w początku XVII w. materiałów źródłowych (dziś już częściowo zaginionych) autor kroniki przedstawił dzieje kościoła od jego powstania w 1343 r. do czasów sobie współczesnych. W części wstępnej autorzy edycji w odrębnych szkicach odtworzyli sytuację polityczną Gdańska w czasach działalności Eberharda Böttichera, opracowali jego biografię oraz scharakteryzowali pozycję prawną i działalność witryków kościoła Mariackiego w Gdańsku w XIV–XVII w.

Ewa Barylewska-Szymańska
Od piwnic po strych. Wnętrza domów gdańskich drugiej połowy XVIII wieku, Instytut Historii PAN, Muzeum Historyczne Miasta Gdańska, Warszawa–Gdańsk 2015 (Res Gedanenses. Studia i Materiały Muzeum Historycznego Miasta Gdańska, t. 7), s. 348, il.
ISBN 978–83–63352–42–4 (IH PAN)
ISBN 978–83–61077–37–4 (MHMG)

Na podstawie masowego materiału źródłowego (inwentarzy mienia i anonsów prasowych) Autorka odtworzyła wystrój i wyposażenie wnętrz domów w Gdańsku w XVIII w. Praca zawiera charakterystykę pomieszczeń i różnych typów izb występujących w gdańskim domu mieszczańskim. Skorygowano utrwalone w dotychczasowej historiografii przekonanie o reprezentacyjnym charakterze sieni. Służyła ona bowiem przede wszystkim komunikacji z pozostałą częścią działki mieszczańskiej, przechowywaniu różnych przedmiotów, a także wykonywaniu różnych prac domowych. Przedmiotem badań objęto ponadto pomieszczenia o charakterze gospodarczym, tj. kuchnie, spiżarnie, komory, poddasza i piwnice. W pracy określono funkcje, jakie pełniły podwórza. Ewa Barylewska-Szymańska dokonała analizy rynku nieruchomości w Gdańsku. W XVIII w. domy służyły bowiem nie tylko ich właścicielom, powszechnym zjawiskiem stało się wynajmowanie części pomieszczeń mieszkalnych.